Dil tıpkı toplumlar gibi sürekli değişen canlı bir varlıktır. İnsanların anlaşmasını sağlayan, üzerinde yaşadığımız dünyada koca bir medeniyet üretmemize yol açan dil, en önemli araçtır. Tıpkı iklimler gibi dil de coğrafi farklılıklara göre kendine özgü bir yapı oluşturur. Ülkemizdeki yedi bölgenin kendine ait lehçe ve şiveleri vardır. Öyle ki aynı coğrafi bölgede bulunup yan yana olan şehirlerde bile farklı farklı şiveler ve ağızlar kullanılmaktadır. Doğu Karadeniz’in yeşil şehri Giresun’da sadece o bölge halkının ve yakın komşusu Orduluların kullandığı kelimeleri sıraladık.
Giresunlular her ne kadar dayıya höre demese de dayılanmak kelimesi için “hörelenmek” kelimesini kullanırlar.
Giresun’da bir kahvaltıcıya gittiğinizde menüde “Cırıtta”yı görürseniz ve eğer kilo ya da kolesterol sorununuz yoksa hiç düşünmeden sipariş verebilirsiniz çünkü bu kelime pişmiş hamurun Giresun’daki adıdır. Yani bildiğimiz pişi…
Feşellik yapma ya da feşel olma dediklerinde bu uyarıyı dikkate almak gerekir çünkü Giresun’da “Feşel” yaramaz anlamına gelmektedir. “Anam çocuk feşel feşel feşeldüğ” sokaklarda sıkça duyabileceğiniz cümleler arasında…
Karadeniz’in uçsuz bucaksız yeşil doğasında birbirinden uzak konumlanan evler arasında o denli uzun mesafeler var ki, gökteki yıldızlar olmasa mutlak karanlığın içinde kaybolmamak mümkün değil. İşte bu derin karanlığa ışık tutan gaz lambasına yöre halkı “Finnuri” demektedir.
Giresun, yaylaları ve ormanları ile ünlü bir şehir. Doğayla bu denli içinde olmak insana kendini çok iyi hissettirse de vahşi yaşamın üyeleri ile her an karşılaşmanız mümkün. Eğer Giresun’daysanız ve birisi “Hortik, hortik!” diye bağırmaya başladı ise siz de oradan uzaklaşmak için kendinizi hazırlamalısınız çünkü hortik, ayı yavrusu için kullanılan bir kelime… Yavrusu varsa annesi de etrafında olacaktır.
Bir yerin ya da bir şeyin nerede olduğunu sorduğunuzda alacağınız cevap “Deydaha” olursa bilin ki Giresun’dasınız. Bu cevap aklınızı karıştırabilir ama aradığınız şeyin cevabı aslında “İşte orada!”dır.
Güzel, hoş anlamına gelen “Haccak” bir sıfat olarak da kullanılıyor; bir işi, bir durumu nitelemek için de… Güzel bir manzara gördüklerinde “Ne haccak manzara…” dedikleri gibi, bir iş yaparken “Haccak yap işini!” derler.
Çizgi roman dünyasının en ünlü süper kahramanlarından olan Batman’in ismi ile ilgili en çok espri yapılan ülke olduğumuz kesin… Giresun’da “Batman” çok ağır anlamına gelir ve harman yerinde biri “Batman batman!” diye sesleniyorsa bilin ki o sene güzel bir fındık hasadı olmuş demektir.
Bir yanıt yazın