Kategori: Kültür/Sanat

Bin yıllık tarihi yapıların günümüze kadar ulaşabilmesinde etkili olan birçok faktör bulunuyor fakat şüphesiz ki zamana galip gelen direnciyle mermer o faktörlerin başında geliyor. Bunun en güzel örneklerinden biri 6. yüzyılda yani Bizans döneminde yapılan Yerebatan Sarnıcı. Öyle ki içindeki devasa mermer sütunlar hala dimdik ayaktalar. Halk arasında sarnıca “Yerebatan Sarayı” denmesinin nedeni de bu gösterişli sütunlar.

Ayakta tuttuğu yapılarla geçmişten bize haberler taşıyan mermerin günümüz mimarisiyle ilgili de geleceğe haberler iletebileceğini söylemek mümkün. Neden derseniz, ilk dönemlerde özellikle barınak yapımında kullanılan mermerin günümüzde en çok kullanıldığı alan da yine inşaat sektörü. Yapıların özellikle balkon, merdiven gibi bölümlerinde gördüğümüz maddenin tercih edilme nedeni öncelikle sağlam ve dayanıklı olması.

Sağlam ve dayanıklı mermerin diğer önemli özelliği de oldukça zarif yapısı. Bir mermer parçası ne kadar büyük boyutlarda kullanılırsa kullanılsın estetik açıdan asla kaba görünmez. Hatta onu daha da değerli kılan küçük parçalardan ziyade büyük bloklar halinde kullanılmasıdır. Ev dekorasyonunda en yakıştığı yerlerin başında ise mutfak gelir. Tezgâhtan zemin döşemesine mermerin kullanıldığı tüm detaylar o mutfağa kalite ve estetik katar.

Türk hamamı denince akıllara kurnasından göbek taşına dört bir yanı mermer kaplı mekânlar gelir. Hem hijyenik oluşu hem dokusu nedeniyle suyu gidere sorunsuz iletmesi en önemli tercih nedenidir, tabii hemen arkasından zengin görüntüsü gelir. Modern mimarinin vazgeçilmez araçlarından biri olan mermer günümüzdeki evlerin banyolarında da sıklıkla kullanılmakta. Zemin gibi duvarların da mermer kaplandığı bir banyo dönem ne olursa olsun alabildiğine şık ve gösterişli görünecektir.

Mermerden üretilmiş vazo, biblo gibi dekoratif aksesuarların hele bir de sanatçılık ürünü ise kıymeti tartışılmaz. Tarihe de bakıldığında Hititler, Eski Mısırlılar, Lidyalılar, Romalılar, Osmanlılar gibi büyük medeniyetler mermeri sanat eseri üretebilecekleri temel yapı elemanı olarak kullanmışlar. Özellikle heykeltıraşlar için yontarak şekillendirdikleri mermer vazgeçilmez malzemelerden biri olmuş. Bu durum günümüzdeki heykel sanatı için de geçerli, çünkü mermer oldukça zarif ama kırılgan olmayan bir doğaya sahip.

Kimyasal bileşimi kalsiyum karbonat olan mermerin kullanıldığı alanlar saymakla bitmez. Herhangi bir yer için dolgu malzemesi de olabilir, eşsiz bir sanat eseri de… Ve mermer dediğimizde aklınıza çok farklı renkler hatta desenler gelmeli… Genellikle beyaz ya da gri olan mermer türleri arasında şeritli, damarlı, siyah, yeşil, kırmızı, mat ya da parlak olanları da bulunur, artık hangisini tercih ederseniz… Mesela Türk hamamlarında özellikle beyaz-gri düz mermerler tercih edilirmiş ki bakanın gözünü yormasın hatta dinlendirsin.

Yukarıdaki fotoğrafta İzmir’in Bergama ilçesinde bulunan Pergamon’u görüyorsunuz. Mermer sütunları ile günümüze kadar ulaşarak 21. yüzyılda Dünya Mirası Listesi’ne girmeyi başarmış bir antik kent. Hemen burada not düşelim ki topraklarımız sadece bu tarihi eserler açısından değil mermer rezervleri açısından da bir hayli zengin. Yatakların yoğunlaştığı illerimiz ise Afyon, Denizli, Bilecik, Balıkesir, Muğla, Amasya, Elazığ ve Diyarbakır olarak sıralayabiliriz.