{"id":31546,"date":"2025-09-19T10:23:19","date_gmt":"2025-09-19T07:23:19","guid":{"rendered":"https:\/\/kulturveyasam.com\/?p=31546"},"modified":"2025-09-19T10:23:19","modified_gmt":"2025-09-19T07:23:19","slug":"mimar-sinanin-zamana-direnen-sanati","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/soms.invekor.net\/?p=31546","title":{"rendered":"M\u0130MAR S\u0130NAN\u2019IN ZAMANA D\u0130RENEN SANATI"},"content":{"rendered":"<p>[vc_row][vc_column][vc_column_text]<\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\">Mimar Sinan, T\u00fcrkiye\u2019de \u201cmimar\u201d denildi\u011finde akla gelen ilk isimlerden biridir. Ancak onun miras\u0131 yaln\u0131zca mimarl\u0131kla s\u0131n\u0131rl\u0131 de\u011fildir. Sinan; ayn\u0131 zamanda bir m\u00fchendis, \u015fehir planlamac\u0131s\u0131, lojistik dehas\u0131 ve usta bir y\u00f6neticidir. Bu \u00e7ok y\u00f6nl\u00fc ki\u015fili\u011fi, y\u00fczy\u0131llard\u0131r dimdik ayakta duran eserlerinde hayat bulur. Yaz\u0131m\u0131zda, Mimar Sinan\u2019\u0131n estetik anlay\u0131\u015f\u0131n\u0131 ve teknik zek\u00e2s\u0131n\u0131 daha yak\u0131ndan inceleyece\u011fiz.<\/p>\n<p>[\/vc_column_text][\/vc_column][\/vc_row][vc_row el_class=&#8221;innerItemContainer&#8221;][vc_column][eltd_section_title alignment=&#8221;left&#8221; title=&#8221;1#&#8221; title_font_size=&#8221;13&#8243;][vc_single_image image=&#8221;31548&#8243; img_size=&#8221;full&#8221; el_class=&#8221;innerImageContainer&#8221;][vc_column_text el_class=&#8221;innerText&#8221;]<\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\">1490\u2019da Kayseri\u2019nin A\u011f\u0131rnas k\u00f6y\u00fcnde do\u011fdu\u011fu kabul edilen Mimar Sinan, Yavuz Sultan Selim D\u00f6nemi\u2019nde Anadolu\u2019dan dev\u015firme al\u0131nmas\u0131yla yirmi iki ya\u015f\u0131nda \u0130stanbul\u2019a getirilir. Zeki, gen\u00e7 ve dinamik yap\u0131s\u0131yla dikkat \u00e7ekti\u011fi i\u00e7in Acemi O\u011flanlar Oca\u011f\u0131na yerle\u015ftirilir. Burada ald\u0131\u011f\u0131 asker\u00ee e\u011fitimin yan\u0131 s\u0131ra d\u00fclgerlik \u00f6\u011frenir, yap\u0131 i\u015flerinde \u00e7al\u0131\u015farak d\u00f6nemin \u00f6nde gelen mimarlar\u0131n\u0131n yan\u0131nda deneyim kazan\u0131r. Bu s\u00fcre\u00e7te mimarl\u0131\u011fa \u00f6zel bir ilgi duymaya ba\u015flar; ba\u011flarda ve bah\u00e7elerde su yollar\u0131 yapmak, kemerler in\u015fa etmek ister.<\/p>\n<p>[\/vc_column_text][\/vc_column][\/vc_row][vc_row el_class=&#8221;innerItemContainer&#8221;][vc_column][eltd_section_title alignment=&#8221;left&#8221; title=&#8221;2#&#8221; title_font_size=&#8221;13&#8243;][vc_single_image image=&#8221;31549&#8243; img_size=&#8221;full&#8221; el_class=&#8221;innerImageContainer&#8221;][vc_column_text el_class=&#8221;innerText&#8221;]<\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\">Sinan, k\u0131sa s\u00fcrede mimari yetene\u011fiyle \u00f6ne \u00e7\u0131kar; kat\u0131ld\u0131\u011f\u0131 seferlerde Arap, Acem, M\u0131s\u0131r ve Hicaz b\u00f6lgelerini dola\u015farak farkl\u0131 mimari \u00fcsluplar\u0131 tan\u0131r. Sel\u00e7uklu ve Safev\u00ee yap\u0131lar\u0131ndan antik eserlere, hatta M\u0131s\u0131r piramitlerine kadar pek \u00e7ok \u00f6rne\u011fi inceleyerek bilgisini zenginle\u015ftirir. Kanuni Sultan S\u00fcleyman\u2019\u0131n 1538 Bo\u011fdan Seferi s\u0131ras\u0131nda Prut Nehri \u00fczerine yaln\u0131zca 13 g\u00fcnde kurdu\u011fu k\u00f6pr\u00fc, m\u00fchendislik dehas\u0131n\u0131 ortaya koyar. Bu ba\u015far\u0131s\u0131n\u0131n ard\u0131ndan mimarba\u015f\u0131l\u0131\u011fa atan\u0131r ve eserlerini \u201cel-fak\u00eer Sinan sermim\u00e2r\u00e2n-\u0131 h\u00e2ssa\u201d (m\u00fctevaz\u0131 Sinan, padi\u015fah\u0131n ba\u015fmimar\u0131) imzas\u0131yla m\u00fch\u00fcrlemeye ba\u015flar.<\/p>\n<p>[\/vc_column_text][\/vc_column][\/vc_row][vc_row el_class=&#8221;innerItemContainer&#8221;][vc_column][eltd_section_title alignment=&#8221;left&#8221; title=&#8221;3#&#8221; title_font_size=&#8221;13&#8243;][vc_single_image image=&#8221;31550&#8243; img_size=&#8221;full&#8221; el_class=&#8221;innerImageContainer&#8221;][vc_column_text el_class=&#8221;innerText&#8221;]<\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\">48 ya\u015f\u0131nda ba\u015fmimar olarak g\u00f6reve ba\u015flayan Mimar Sinan, mesleki geli\u015fimini \u00fc\u00e7 b\u00fcy\u00fck eserle simgeler. Bunlar\u0131n ilki, Kanuni Sultan S\u00fcleyman\u2019\u0131n gen\u00e7 ya\u015fta vefat eden o\u011flu \u015eehzade Mehmet i\u00e7in 1543-1548 y\u0131llar\u0131 aras\u0131nda in\u015fa etti\u011fi \u015eehzade Camii ve K\u00fclliyesi\u2019dir. \u0130stanbul \u015eehzadeba\u015f\u0131\u2019nda yer alan bu k\u00fclliye; cami, imaret, medrese ve t\u00fcrbelerden olu\u015fur. Kare planl\u0131 caminin \u00fczeri 18,42 metre \u00e7ap\u0131nda b\u00fcy\u00fck bir kubbe ve onu destekleyen d\u00f6rt yar\u0131m kubbe ile \u00f6rt\u00fcl\u00fcd\u00fcr. D\u00f6rt k\u00f6\u015fesinde k\u00fc\u00e7\u00fck kubbeler yer al\u0131r. B\u00fcy\u00fck kubbe, d\u00f6rt fil aya\u011f\u0131 \u00fczerine oturur. Caminin \u00fc\u00e7 ayr\u0131 giri\u015fi bulunur. Avlu, 12 s\u00fctun \u00fczerine oturan 16 kubbeyle \u00e7evrilmi\u015ftir; ortas\u0131nda i\u015f\u00e7ili\u011fiyle dikkat \u00e7eken bir \u015fad\u0131rvan yer al\u0131r.<\/p>\n<p>[\/vc_column_text][\/vc_column][\/vc_row][vc_row el_class=&#8221;innerItemContainer&#8221;][vc_column][eltd_section_title alignment=&#8221;left&#8221; title=&#8221;4#&#8221; title_font_size=&#8221;13&#8243;][vc_single_image image=&#8221;31551&#8243; img_size=&#8221;full&#8221; el_class=&#8221;innerImageContainer&#8221;][vc_column_text el_class=&#8221;innerText&#8221;]<\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\">Mimar Sinan\u2019\u0131n \u201ckalfal\u0131k eseri\u201d olarak kabul edilen S\u00fcleymaniye Camii ve K\u00fclliyesi, Kanuni Sultan S\u00fcleyman\u2019\u0131n emriyle 1550-1557 y\u0131llar\u0131 aras\u0131nda in\u015fa edilir. \u0130n\u015faat \u00f6ncesinde, zeminin sa\u011flamla\u015fmas\u0131 i\u00e7in birka\u00e7 y\u0131l beklenir ki bu y\u00f6ntem, Sinan\u2019\u0131n m\u00fchendislik dehas\u0131n\u0131 ve yap\u0131 g\u00fcvenli\u011fine verdi\u011fi \u00f6nemi g\u00f6sterir. 75 metre y\u00fcksekli\u011findeki d\u00f6rt minaresi ve 53 metre \u00e7ap\u0131ndaki kubbesiyle Osmanl\u0131 mimarisinin en g\u00f6rkemli yap\u0131lar\u0131 aras\u0131nda yer alan cami, m\u00fckemmel akusti\u011fiyle de dikkat \u00e7eker. Kubbe ve i\u00e7 mek\u00e2ndaki \u00f6zel tasar\u0131m sayesinde ses, t\u00fcm avluya ve i\u00e7 mek\u00e2na e\u015fit ve net \u015fekilde yay\u0131l\u0131r. Bu sayede imam\u0131n sesi, cami i\u00e7indeki herkes taraf\u0131ndan rahatl\u0131kla duyulur. Ayr\u0131ca, Kanuni Sultan S\u00fcleyman ve e\u015fi H\u00fcrrem Sultan\u2019\u0131n t\u00fcrbeleri de burada bulunur.<\/p>\n<p>[\/vc_column_text][\/vc_column][\/vc_row][vc_row el_class=&#8221;innerItemContainer&#8221;][vc_column][eltd_section_title alignment=&#8221;left&#8221; title=&#8221;5#&#8221; title_font_size=&#8221;13&#8243;][vc_single_image image=&#8221;31552&#8243; img_size=&#8221;full&#8221; el_class=&#8221;innerImageContainer&#8221;][vc_column_text el_class=&#8221;innerText&#8221;]<\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\">Mimar Sinan\u2019\u0131n \u201custal\u0131k eseri\u201d olarak kabul edilen Selimiye Camii ve K\u00fclliyesi, Osmanl\u0131 mimarl\u0131k tarihinin en \u00f6nemli yap\u0131lar\u0131ndan biridir. 1569-1575 y\u0131llar\u0131 aras\u0131nda II. Selim\u2019in emriyle Edirne\u2019de in\u015fa edilen yap\u0131, Sinan\u2019\u0131n yakla\u015f\u0131k 85-86 ya\u015flar\u0131nda tamamlad\u0131\u011f\u0131 eserlerdendir. 31,30 metre \u00e7ap\u0131ndaki kubbesiyle Osmanl\u0131 mimarisinin en b\u00fcy\u00fck kubbelerinden birine sahip olan cami, kubbesini 8 b\u00fcy\u00fck paye \u00fczerine oturtur. Ayr\u0131ca \u00fc\u00e7er \u015ferefeli d\u00f6rt minaresi 70,89 metre y\u00fcksekli\u011findedir. Selimiye; ta\u015f, mermer, \u00e7ini ve ah\u015fap i\u015f\u00e7ili\u011findeki \u00fcst\u00fcn esteti\u011fi ile m\u00fchendislik \u00e7\u00f6z\u00fcmlerinin kusursuz birle\u015fimini sunar; yaln\u0131zca Osmanl\u0131 de\u011fil, d\u00fcnya mimarl\u0131k tarihinin de ba\u015fyap\u0131tlar\u0131 aras\u0131nda yer al\u0131r. 2011 y\u0131l\u0131nda UNESCO D\u00fcnya Miras Listesi\u2019ne d\u00e2hil edilmi\u015ftir.<\/p>\n<p>[\/vc_column_text][\/vc_column][\/vc_row][vc_row el_class=&#8221;innerItemContainer&#8221;][vc_column][eltd_section_title alignment=&#8221;left&#8221; title=&#8221;6#&#8221; title_font_size=&#8221;13&#8243;][vc_single_image image=&#8221;31553&#8243; img_size=&#8221;full&#8221; el_class=&#8221;innerImageContainer&#8221;][vc_column_text el_class=&#8221;innerText&#8221;]<\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\">Kanuni Sultan S\u00fcleyman\u2019\u0131n k\u0131z\u0131 Mihrimah Sultan i\u00e7in yap\u0131lan iki cami, Mimar Sinan\u2019\u0131n Mihrimah Sultan\u2019a kar\u015f\u0131 hissetti\u011fi ki\u015fisel hayranl\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve sembolik anlat\u0131m g\u00fcc\u00fcn\u00fc yans\u0131t\u0131r. \u0130n\u015fa edilen bu yap\u0131lardan \u00dcsk\u00fcdar\u2019daki Mihrimah Sultan Camii ve K\u00fclliyesi (1548-1549) \u00e7\u0131rakl\u0131k, Edirnekap\u0131\u2019daki Mihrimah Sultan Camii ve K\u00fclliyesi (1562) ise Mimar Sinan\u2019\u0131n kalfal\u0131k d\u00f6nemine aittir. Rivayete g\u00f6re, \u00dcsk\u00fcdar\u2019daki cami g\u00fcne\u015f batarken, Edirnekap\u0131\u2019daki cami ise ay do\u011farken \u0131\u015f\u0131ldayacak \u015fekilde konumland\u0131r\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Bu \u201cg\u00fcne\u015f ve ay\u201d oyunu, Mihrimah Sultan\u2019\u0131n ad\u0131 olan \u201cMihr \u00fc M\u00e2h\u201d (G\u00fcne\u015f ve Ay)\u2019a bir g\u00f6nderme olarak kabul edilir. Daha da ilgin\u00e7 olan yan\u0131 ise; her y\u0131l Mihrimah Sultan\u2019\u0131n do\u011fum g\u00fcn\u00fc olan 21 Mart\u2019ta, Edirnekap\u0131\u2019daki caminin minaresinin arkas\u0131ndan ay y\u00fckselirken, \u00dcsk\u00fcdar\u2019daki caminin minaresinin ard\u0131ndan g\u00fcne\u015f batar. Bu e\u015fsiz hizalanma, Sinan\u2019\u0131n matematiksel dehas\u0131n\u0131 zaman\u0131n \u00f6tesine ta\u015f\u0131r.<\/p>\n<p>[\/vc_column_text][\/vc_column][\/vc_row][vc_row el_class=&#8221;innerItemContainer&#8221;][vc_column][eltd_section_title alignment=&#8221;left&#8221; title=&#8221;7#&#8221; title_font_size=&#8221;13&#8243;][\/vc_column][\/vc_row][vc_row el_class=&#8221;innerItemContainer&#8221;][vc_column][vc_video link=&#8221;https:\/\/youtu.be\/4D5b315P2Lo?si=04x4TBu-jRLHOxcd&#8221;][\/vc_column][\/vc_row][vc_row el_class=&#8221;innerItemContainer&#8221;][vc_column][vc_column_text el_class=&#8221;innerText&#8221;]<\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\">1584 y\u0131l\u0131nda Hacca giden Mimar Sinan, d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcnde yakla\u015f\u0131k 100 ya\u015f\u0131ndad\u0131r ve g\u00f6revini 1588\u2019deki vefat\u0131na dek s\u00fcrd\u00fcr\u00fcr. Hayattayken S\u00fcleymaniye Camii ve K\u00fclliyesi\u2019nde kendisi i\u00e7in haz\u0131rlad\u0131\u011f\u0131 m\u00fctevaz\u0131 t\u00fcrbeye defnedilir. Eserlerindeki kubbe akusti\u011fi, \u0131\u015f\u0131k alma teknikleri, deprem dayan\u0131kl\u0131l\u0131\u011f\u0131 ve su tahliye sistemleri gibi ayr\u0131nt\u0131lar, onun mimarl\u0131kta \u00e7a\u011f\u0131n\u0131n \u00e7ok \u00f6tesindeki bir vizyona sahip oldu\u011funu g\u00f6sterir. 400\u2019\u00fc a\u015fk\u0131n yap\u0131y\u0131 d\u00f6neminin ilerisinde tekniklerle in\u015fa eden Mimar Sinan\u2019\u0131n m\u00fchendislik dehas\u0131na yak\u0131ndan bakmak i\u00e7in videoyu izleyebilirsiniz.<\/p>\n<p>[\/vc_column_text][\/vc_column][\/vc_row]<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>[vc_row][vc_column][vc_column_text] Mimar Sinan, T\u00fcrkiye\u2019de \u201cmimar\u201d denildi\u011finde akla gelen ilk isimlerden biridir. Ancak onun miras\u0131 yaln\u0131zca mimarl\u0131kla s\u0131n\u0131rl\u0131 de\u011fildir. Sinan; ayn\u0131 zamanda bir m\u00fchendis, \u015fehir planlamac\u0131s\u0131, lojistik dehas\u0131 ve usta bir y\u00f6neticidir. Bu \u00e7ok y\u00f6nl\u00fc ki\u015fili\u011fi, y\u00fczy\u0131llard\u0131r dimdik ayakta duran eserlerinde hayat bulur. Yaz\u0131m\u0131zda, Mimar Sinan\u2019\u0131n estetik anlay\u0131\u015f\u0131n\u0131 ve teknik zek\u00e2s\u0131n\u0131 daha yak\u0131ndan inceleyece\u011fiz. [\/vc_column_text][\/vc_column][\/vc_row][vc_row el_class=&#8221;innerItemContainer&#8221;][vc_column][eltd_section_title [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":31547,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[3],"tags":[1085,1114,342,3137,115],"class_list":["post-31546","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-kultur-sanat","tag-eser","tag-mimar","tag-mimar-sinan","tag-mimarlik","tag-yapi"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/soms.invekor.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/31546","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/soms.invekor.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/soms.invekor.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/soms.invekor.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/soms.invekor.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=31546"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/soms.invekor.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/31546\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/soms.invekor.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=31546"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/soms.invekor.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=31546"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/soms.invekor.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=31546"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}