{"id":26176,"date":"2024-05-07T11:31:18","date_gmt":"2024-05-07T08:31:18","guid":{"rendered":"https:\/\/kulturveyasam.com\/?p=26176"},"modified":"2024-05-07T11:31:18","modified_gmt":"2024-05-07T08:31:18","slug":"gezegenimizi-paylastigimiz-yeni-turler-ile-tanisin","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/soms.invekor.net\/?p=26176","title":{"rendered":"GEZEGEN\u0130M\u0130Z\u0130 PAYLA\u015eTI\u011eIMIZ YEN\u0130 T\u00dcRLER \u0130LE TANI\u015eIN"},"content":{"rendered":"<p>[vc_row][vc_column][vc_column_text]<\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\">Taksonomi uzmanlar\u0131ndan olu\u015fan uluslararas\u0131 komite, her sene d\u00fcnyam\u0131z\u0131 payla\u015ft\u0131\u011f\u0131m\u0131zdan haberdar olmad\u0131\u011f\u0131m\u0131z yeni t\u00fcrlerin ke\u015ffini duyuruyor. Alanlar\u0131nda uzman bilim insanlar\u0131n\u0131n uzun s\u00fcren ara\u015ft\u0131rma sonu\u00e7lar\u0131 sayesinde tesad\u00fcfen ke\u015ffedilen t\u00fcrlerin alt\u0131 tanesini sizlerle tan\u0131\u015ft\u0131r\u0131yoruz.<\/p>\n<p>[\/vc_column_text][\/vc_column][\/vc_row][vc_row el_class=&#8221;innerItemContainer&#8221;][vc_column][eltd_section_title alignment=&#8221;left&#8221; title=&#8221;1#&#8221; title_font_size=&#8221;13&#8243;][vc_single_image image=&#8221;26178&#8243; img_size=&#8221;full&#8221; el_class=&#8221;innerImageContainer&#8221;][vc_column_text el_class=&#8221;innerText&#8221;]<\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\">\u015eirinli\u011fiyle dikkat \u00e7eken olinguito, yakla\u015f\u0131k 10 y\u0131l s\u00fcren bir ara\u015ft\u0131rman\u0131n sonucunda ke\u015ffedildi. Bu yeni memeli t\u00fcr\u00fc asl\u0131nda y\u00fczlerce y\u0131ld\u0131r biliniyor ancak ba\u015fka hayvanlara benzerli\u011fi nedeniyle yeni bir t\u00fcr olarak adland\u0131r\u0131lmas\u0131 son y\u0131llar\u0131 buldu. Zoolog Kristofer Helgen, 2000\u2019li y\u0131llar\u0131n ba\u015f\u0131nda Chicago\u2019daki bir m\u00fczede buldu\u011fu kemiklerin bilinmeyen bir canl\u0131 t\u00fcr\u00fcne ait oldu\u011funu tahmin etmesiyle ara\u015ft\u0131rmalar\u0131n\u0131 yo\u011funla\u015ft\u0131rd\u0131 ve bu t\u00fcr\u00fcn ke\u015ffine imzas\u0131n\u0131 att\u0131. Yavru ay\u0131 ile vah\u015fi kedilere benzetilen olinguito, rakungiller ile yak\u0131n akraba ve t\u0131pk\u0131 rakunlar gibi g\u00fcnd\u00fczleri uyuyor, geceleri ise avlan\u0131yor. Bilim insanlar\u0131 yeni t\u00fcr\u00fcn ya\u015fam alan\u0131n\u0131n Orta Amerika\u2019daki Panama, Kosta Rika, Venezuela, Brezilya ve Peru oldu\u011funu a\u00e7\u0131klad\u0131.<\/p>\n<p>[\/vc_column_text][\/vc_column][\/vc_row][vc_row el_class=&#8221;innerItemContainer&#8221;][vc_column][eltd_section_title alignment=&#8221;left&#8221; title=&#8221;2#&#8221; title_font_size=&#8221;13&#8243;][vc_single_image image=&#8221;26179&#8243; img_size=&#8221;full&#8221; el_class=&#8221;innerImageContainer&#8221;][vc_column_text el_class=&#8221;innerText&#8221;]<\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\">2019&#8217;da ke\u015ffedilen t\u00fcrlerden bir tanesi de ilgin\u00e7 burun yap\u0131s\u0131na sahip Yeni Gine kurba\u011fas\u0131. Bu yeni t\u00fcr\u00fcn erkek bireylerinde ya s\u0131k\u0131 tutabilece\u011fi ya da sallayabilece\u011fi, burun delikleriyle sabitlenmi\u015f uzun bir \u00e7\u0131k\u0131nt\u0131 bulunuyor. D\u0131\u015f g\u00f6r\u00fcn\u00fcm\u00fc ile yalan s\u00f6yledi\u011finde burnu uzayan Pinokyo\u2019ya benzeyen bu sevimli kurba\u011falara \u201cPinokyo Kurba\u011fas\u0131\u201d ismi verilmi\u015f. Ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar bu anatomik yap\u0131n\u0131n i\u015flevinden pek emin olmasa da erkeklerin e\u015fleri \u00e7ekmesine veya kurba\u011falar\u0131n kendilerini di\u011fer t\u00fcrlerden ay\u0131rt etmesine yard\u0131mc\u0131 olabilece\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorlar.<\/p>\n<p>[\/vc_column_text][\/vc_column][\/vc_row][vc_row el_class=&#8221;innerItemContainer&#8221;][vc_column][eltd_section_title alignment=&#8221;left&#8221; title=&#8221;3#&#8221; title_font_size=&#8221;13&#8243;][vc_single_image image=&#8221;26180&#8243; img_size=&#8221;full&#8221; el_class=&#8221;innerImageContainer&#8221;][vc_column_text el_class=&#8221;innerText&#8221;]<\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\">Primatologlar bu yeni ke\u015ffedilen t\u00fcre kadar gezegenimizde sadece iki orangutan t\u00fcr\u00fc oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyordu; Bornean orangutan\u0131 ve Sumatra orangutan\u0131. Ancak 2017&#8217;de Sumatra&#8217;n\u0131n G\u00fcney Tapanuli b\u00f6lgesinde ya\u015fayan ve 10.000 ila 20.000 y\u0131l boyunca co\u011frafi olarak izole kalan ve di\u011fer iki t\u00fcrden genetik olarak farkl\u0131 olacak \u015fekilde geli\u015fen orangutanlar\u0131n pop\u00fclasyonu ayr\u0131 bir t\u00fcr olarak yeniden s\u0131n\u0131fland\u0131r\u0131ld\u0131. Tapanuli orangutanlar\u0131n\u0131n daha k\u0131v\u0131rc\u0131k sa\u00e7lar\u0131 ve daha k\u00fc\u00e7\u00fck kafalar\u0131 oldu\u011fu g\u00f6zlemlenirken, bu t\u00fcr\u00fcn beslenme d\u00fczeni de di\u011fer orangutan t\u00fcrlerinden farkl\u0131; t\u0131rt\u0131llarla kozalaklar gibi besinleri t\u00fcketiyor.<\/p>\n<p>[\/vc_column_text][\/vc_column][\/vc_row][vc_row el_class=&#8221;innerItemContainer&#8221;][vc_column][eltd_section_title alignment=&#8221;left&#8221; title=&#8221;4#&#8221; title_font_size=&#8221;13&#8243;][vc_single_image image=&#8221;26181&#8243; img_size=&#8221;full&#8221; el_class=&#8221;innerImageContainer&#8221;][vc_column_text el_class=&#8221;innerText&#8221;]<\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\">A\u011fa\u00e7larda ya\u015fayan, meyve ile beslenen bu kertenkele t\u00fcr\u00fc, Filipinler\u2019deki Kuzey Sierra Madre Ormanlar\u0131\u2019nda ya\u015f\u0131yor. T\u00fcrk\u00e7ede \u201cOrman monit\u00f6r kertenkelesi\u201d olarak an\u0131lan bu t\u00fcr, iki metreden daha uzun boya sahip olmas\u0131na ra\u011fmen a\u011f\u0131rl\u0131klar\u0131 10 kilogram\u0131 ge\u00e7miyor. Asl\u0131nda yerel halk taraf\u0131ndan bilinen bu dev monit\u00f6r kertenkelenin bu denli iri olmas\u0131na ra\u011fmen bilim insanlar\u0131n\u0131n dikkatinden ka\u00e7m\u0131\u015f olmas\u0131 olduk\u00e7a \u015fa\u015f\u0131rt\u0131c\u0131. Bu durum ancak bu t\u00fcr\u00fcn \u00e7o\u011fu zaman\u0131n\u0131 a\u011fa\u00e7larda ge\u00e7irmesiyle a\u00e7\u0131klanabiliyor. Pullu bacaklar\u0131 ve mavi siyah benekli g\u00f6vde yap\u0131s\u0131, alt\u0131n renginde benekleri bulunan t\u00fcr\u00fcn kuyru\u011funda da d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcml\u00fc olarak siyah ve ye\u015fil renk bulunuyor. Bilimsel ismi \u201cVaranus Bitatawa\u201d olan t\u00fcr, bu ismini b\u00f6lgede ya\u015fayan yerli halk\u0131n yeni t\u00fcrler i\u00e7in kulland\u0131\u011f\u0131 bitatawa s\u00f6zc\u00fc\u011f\u00fcnden alm\u0131\u015f.<\/p>\n<p>[\/vc_column_text][\/vc_column][\/vc_row][vc_row el_class=&#8221;innerItemContainer&#8221;][vc_column][eltd_section_title alignment=&#8221;left&#8221; title=&#8221;5#&#8221; title_font_size=&#8221;13&#8243;][vc_single_image image=&#8221;26182&#8243; img_size=&#8221;full&#8221; el_class=&#8221;innerImageContainer&#8221;][vc_column_text el_class=&#8221;innerText&#8221;]<\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\">Do\u011fu Afrika yak\u0131nlar\u0131ndaki sularda ke\u015ffedilen \u201cSixgill Testere K\u00f6pek Bal\u0131\u011f\u0131\u201d t\u00fcr\u00fcn\u00fcn yakla\u015f\u0131k bir metre uzunlu\u011fundaki \u201cSixgill Shawshark\u201d ad\u0131 verilen bir gruba ait oldu\u011fu bildirildi. En belirgin \u00f6zelli\u011fi testere benzeri burnu olan bu yeni t\u00fcr, burun yap\u0131s\u0131yla Sixgill k\u00f6pek bal\u0131\u011f\u0131ndan ayr\u0131l\u0131yor. Testere k\u00f6pek bal\u0131klar\u0131 avlar\u0131n\u0131 kesmek i\u00e7in kulland\u0131klar\u0131, sivri \u00e7\u0131k\u0131nt\u0131larla dolu, uzun, d\u00fcz burunlar\u0131yla biliniyor. Bu t\u00fcrdeki \u00e7o\u011fu k\u00f6pek bal\u0131\u011f\u0131n\u0131n v\u00fccutlar\u0131n\u0131n her iki yan\u0131nda be\u015f solunga\u00e7 yar\u0131\u011f\u0131 bulunurken, sixgill testere k\u00f6pek bal\u0131\u011f\u0131nda alt\u0131 solunga\u00e7 yar\u0131\u011f\u0131 bulunuyor. T\u00fcr, G\u00fcney Afrika ve G\u00fcney Mozambik \u00e7evresindeki sularda bulunmu\u015f ancak ba\u015fka denizlerde de ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcl\u00fcyor.<\/p>\n<p>[\/vc_column_text][\/vc_column][\/vc_row][vc_row el_class=&#8221;innerItemContainer&#8221;][vc_column][eltd_section_title alignment=&#8221;left&#8221; title=&#8221;6#&#8221; title_font_size=&#8221;13&#8243;][vc_single_image image=&#8221;26183&#8243; img_size=&#8221;full&#8221; el_class=&#8221;innerImageContainer&#8221;][vc_column_text el_class=&#8221;innerText&#8221;]<\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\">Bilimsel ad\u0131 \u201cPionopsitta aurantiocephala\u201d olan kel papa\u011fan, 2000\u2019li y\u0131llar\u0131n ba\u015f\u0131nda ke\u015ffedildi. Kel papa\u011fan veya turuncu ba\u015fl\u0131 papa\u011fan olarak an\u0131lan bu t\u00fcr, Psittacidae familyas\u0131ndan bir papa\u011fan t\u00fcr\u00fc. Tropikal ve nemli iklimi seven bu t\u00fcr, Brezilya&#8217;da, Amazon b\u00f6lgesinde ya\u015f\u0131yor. \u0130lk ba\u015flarda kel akbaba t\u00fcr\u00fcn\u00fcn yavrusu san\u0131lan bu papa\u011fan t\u00fcr\u00fcn\u00fcn kel akbaba ile kar\u0131\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131n nedeni, kel akbaban\u0131n kel kafas\u0131nda bulunan turuncu rengi olmu\u015f.<\/p>\n<p>[\/vc_column_text][\/vc_column][\/vc_row]<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>[vc_row][vc_column][vc_column_text] Taksonomi uzmanlar\u0131ndan olu\u015fan uluslararas\u0131 komite, her sene d\u00fcnyam\u0131z\u0131 payla\u015ft\u0131\u011f\u0131m\u0131zdan haberdar olmad\u0131\u011f\u0131m\u0131z yeni t\u00fcrlerin ke\u015ffini duyuruyor. Alanlar\u0131nda uzman bilim insanlar\u0131n\u0131n uzun s\u00fcren ara\u015ft\u0131rma sonu\u00e7lar\u0131 sayesinde tesad\u00fcfen ke\u015ffedilen t\u00fcrlerin alt\u0131 tanesini sizlerle tan\u0131\u015ft\u0131r\u0131yoruz. [\/vc_column_text][\/vc_column][\/vc_row][vc_row el_class=&#8221;innerItemContainer&#8221;][vc_column][eltd_section_title alignment=&#8221;left&#8221; title=&#8221;1#&#8221; title_font_size=&#8221;13&#8243;][vc_single_image image=&#8221;26178&#8243; img_size=&#8221;full&#8221; el_class=&#8221;innerImageContainer&#8221;][vc_column_text el_class=&#8221;innerText&#8221;] \u015eirinli\u011fiyle dikkat \u00e7eken olinguito, yakla\u015f\u0131k 10 y\u0131l s\u00fcren bir ara\u015ft\u0131rman\u0131n sonucunda ke\u015ffedildi. Bu yeni [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":26177,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[15],"tags":[1258,783,2046,2047],"class_list":["post-26176","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-rota-doga","tag-canli","tag-hayvan","tag-taksonomi","tag-yeni-turler"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/soms.invekor.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/26176","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/soms.invekor.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/soms.invekor.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/soms.invekor.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/soms.invekor.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=26176"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/soms.invekor.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/26176\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/soms.invekor.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=26176"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/soms.invekor.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=26176"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/soms.invekor.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=26176"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}