{"id":25400,"date":"2025-12-30T11:43:17","date_gmt":"2025-12-30T08:43:17","guid":{"rendered":"https:\/\/kulturveyasam.com\/?p=25400"},"modified":"2025-12-30T11:43:17","modified_gmt":"2025-12-30T08:43:17","slug":"dikis-makinesi-tarihi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/soms.invekor.net\/?p=25400","title":{"rendered":"D\u0130K\u0130\u015e MAK\u0130NES\u0130 TAR\u0130H\u0130"},"content":{"rendered":"<p>[vc_row][vc_column][vc_column_text]G\u00fcn\u00fcm\u00fczde moda diye bir kavram varsa onun sayesinde var! Elle dikilen kuma\u015flar\u0131n ve k\u0131yafetlerin yerini seri \u00fcretim sayesinde ucuz ve ula\u015f\u0131labilir bir h\u00e2le d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcren ve zahmetsizce bir\u00e7ok farkl\u0131 \u00fcr\u00fcne ula\u015fmam\u0131z\u0131 sa\u011flayan diki\u015f makinelerinin tarihini yaz\u0131m\u0131zda okuyabilirsiniz.[\/vc_column_text][\/vc_column][\/vc_row][vc_row el_class=&#8221;innerItemContainer&#8221;][vc_column][eltd_section_title alignment=&#8221;left&#8221; title=&#8221;1#&#8221; title_font_size=&#8221;13&#8243;][vc_single_image image=&#8221;25402&#8243; img_size=&#8221;full&#8221; el_class=&#8221;innerImageContainer&#8221;][vc_column_text el_class=&#8221;innerText&#8221;]Hayvan kemikleri ve sinirleri kullan\u0131larak yap\u0131lan ilk diki\u015f aletlerinin tarihi, 20 bin y\u0131l kadar ge\u00e7mi\u015fe dayanmaktad\u0131r. 14. y\u00fczy\u0131lda kullan\u0131lmaya ba\u015flanan demir i\u011fneleri, 15. y\u00fczy\u0131lda delikli i\u011fneler takip etmi\u015ftir. El i\u015f\u00e7ili\u011fine dayanan diki\u015flerin yerini alacak olan makineler ise 18. y\u00fczy\u0131lda ortaya \u00e7\u0131kmaya ba\u015flam\u0131\u015f, patent ba\u015fvurular\u0131 bu y\u00fczy\u0131lda s\u0131kla\u015fm\u0131\u015ft\u0131r.[\/vc_column_text][\/vc_column][\/vc_row][vc_row el_class=&#8221;innerItemContainer&#8221;][vc_column][eltd_section_title alignment=&#8221;left&#8221; title=&#8221;2#&#8221; title_font_size=&#8221;13&#8243;][vc_single_image image=&#8221;25403&#8243; img_size=&#8221;full&#8221; el_class=&#8221;innerImageContainer&#8221;][vc_column_text el_class=&#8221;innerText&#8221;]Diki\u015f makinesi ile ilgili ilk patent ba\u015fvurusu 1755\u2019te \u0130ngiltere\u2019de Alman Charles Fredrick Wiesenthal taraf\u0131ndan yap\u0131lsa da asl\u0131nda bu ba\u015fvuru makine i\u00e7in olmam\u0131\u015f, derileri dikmek i\u00e7in kullan\u0131lan i\u011fnenin tasar\u0131m\u0131 i\u00e7in yap\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. 1790\u2019da yine \u0130ngiltere\u2019de Marangoz Thomas Saint, bildi\u011fimiz diki\u015f makinesinin temel prensiplerine sahip icad\u0131 i\u00e7in patent alm\u0131\u015ft\u0131r. Bu makine, deride delik a\u00e7an ve a\u00e7\u0131lan delikten bir i\u011fne ge\u00e7mesini sa\u011flayan \u00e7al\u0131\u015fma prensibine dayanmaktad\u0131r. Patenti al\u0131nan Saint\u2019in tasar\u0131m\u0131n\u0131n \u00e7izimlerinden yola \u00e7\u0131k\u0131larak yap\u0131lan ikinci bir makine maalesef ki \u00e7al\u0131\u015fmam\u0131\u015ft\u0131r.[\/vc_column_text][\/vc_column][\/vc_row][vc_row el_class=&#8221;innerItemContainer&#8221;][vc_column][eltd_section_title alignment=&#8221;left&#8221; title=&#8221;3#&#8221; title_font_size=&#8221;13&#8243;][vc_single_image image=&#8221;25404&#8243; img_size=&#8221;full&#8221; el_class=&#8221;innerImageContainer&#8221;][vc_column_text el_class=&#8221;innerText&#8221;]19. y\u00fczy\u0131l\u0131n ba\u015f\u0131nda \u0130ngiltere ve \u0130sko\u00e7ya\u2019da diki\u015f dikebilen makineler i\u00e7in patent ba\u015fvurular\u0131 olsa da bu te\u015febb\u00fcsler tam te\u015fekk\u00fcll\u00fc \u00e7al\u0131\u015fan makineler olmam\u0131\u015ft\u0131r. 1814\u2019te Avusturyal\u0131 Terzi Josef Madersperger, diki\u015f dikebilen bir makine i\u00e7in patent ba\u015fvurusu yapm\u0131\u015f ancak bu \u00e7abalar da sonu\u00e7suz kalm\u0131\u015f ve d\u00fczg\u00fcn diki\u015f dikebilen bir makine icat edilememi\u015ftir. 1818\u2019de Amerikal\u0131 iki mucit John Adams Doge ve John Knowles sahneye \u00e7\u0131km\u0131\u015f ve k\u0131sa s\u00fcrede ar\u0131zalanan ve di\u015fe dokunur oranda diki\u015f dikmeyi beceremeyen bir makine i\u00e7in patent alm\u0131\u015flard\u0131r.[\/vc_column_text][\/vc_column][\/vc_row][vc_row el_class=&#8221;innerItemContainer&#8221;][vc_column][eltd_section_title alignment=&#8221;left&#8221; title=&#8221;4#&#8221; title_font_size=&#8221;13&#8243;][vc_single_image image=&#8221;25405&#8243; img_size=&#8221;full&#8221; el_class=&#8221;innerImageContainer&#8221;][vc_column_text el_class=&#8221;innerText&#8221;]Takvimler 1829\u2019u g\u00f6sterdi\u011finde Frans\u0131z Terzi Barthelemy Thimonnier, diki\u015f dikebilen bir cihaz\u0131 nihayet geli\u015ftirmeyi ba\u015farm\u0131\u015f, 1830\u2019da da tek ipli zincir diki\u015f y\u00f6ntemini uygulayan makinesinin patentini alm\u0131\u015ft\u0131r. Bu makinelerden 80 adet \u00fcretmeyi ba\u015faran Frans\u0131z terzi, o d\u00f6nemdeki terzilerin \u201ci\u015fimizden olaca\u011f\u0131z\u201d kayg\u0131s\u0131yla \u00e7\u0131kard\u0131klar\u0131 isyanda \u00f6fkeli kalabal\u0131\u011f\u0131n elinden son anda kurtularak \u00f6l\u00fcm tehlikesi atlatm\u0131\u015f, mucit terzinin \u00fcretti\u011fi t\u00fcm makineler de o isyanda yok edilmi\u015ftir.[\/vc_column_text][\/vc_column][\/vc_row][vc_row el_class=&#8221;innerItemContainer&#8221;][vc_column][eltd_section_title alignment=&#8221;left&#8221; title=&#8221;5#&#8221; title_font_size=&#8221;13&#8243;][vc_single_image image=&#8221;25406&#8243; img_size=&#8221;full&#8221; el_class=&#8221;innerImageContainer&#8221;][vc_column_text el_class=&#8221;innerText&#8221;]G\u00fcn\u00fcm\u00fczde kullan\u0131lan diki\u015f makinelerinin benzer bir modelini 1834\u2019te Amerikal\u0131 Walter Hunt \u00fcretmi\u015ftir. \u0130ki makara iplik ve bir diki\u015f i\u011fnesi kullan\u0131larak \u201c\u00e7apraz diki\u015f\u201d yapan bu makineyi \u00fcretmesine ra\u011fmen i\u015fsizlik yarataca\u011f\u0131 endi\u015fesiyle patentini almay\u0131 tercih etmemi\u015ftir. Hunt ayr\u0131ca \u00e7engelli i\u011fnelerin de mucididir. \u00c7engelli i\u011fnenin icad\u0131yla 1846\u2019ta iki farkl\u0131 kaynaktan iplik kullanarak \u201ckilit diki\u015fi\u201d yapan makineyi geli\u015ftiren Amerikal\u0131 Elias Howe, dolay\u0131s\u0131yla Hunt\u2019a \u00e7ok \u015fey bor\u00e7ludur.[\/vc_column_text][\/vc_column][\/vc_row][vc_row el_class=&#8221;innerItemContainer&#8221;][vc_column][eltd_section_title alignment=&#8221;left&#8221; title=&#8221;6#&#8221; title_font_size=&#8221;13&#8243;][vc_single_image image=&#8221;25407&#8243; img_size=&#8221;full&#8221; el_class=&#8221;innerImageContainer&#8221;][vc_column_text el_class=&#8221;innerText&#8221;]Bir d\u00f6nem hemen hemen her evde bulunan Singer diki\u015f makinelerinin atas\u0131 olan Howe\u2019un bu makinesi terzilik ve olu\u015facak moda sekt\u00f6r\u00fc i\u00e7in d\u00f6n\u00fcm noktas\u0131 olmu\u015ftur. Howe, hayat\u0131n\u0131n geri kalan b\u00fcy\u00fck b\u00f6l\u00fcm\u00fcnde, icad\u0131n\u0131n kendisinden izin al\u0131nmadan kullan\u0131lmas\u0131 sebebiyle Isaac Singer gibi isimlerle m\u00fccadele etmek zorunda kalm\u0131\u015f, a\u00e7t\u0131\u011f\u0131 davay\u0131 kazanarak Singer\u2019den telif \u00fccreti almay\u0131 ba\u015farm\u0131\u015ft\u0131r. Bu p\u00fcr\u00fczleri \u00e7\u00f6zd\u00fckten sonra seri \u00fcretime ge\u00e7en Singer, sekt\u00f6r\u00fcn ana markas\u0131 h\u00e2line d\u00f6n\u00fc\u015fm\u00fc\u015ft\u00fcr. Hatta bir d\u00f6nem diki\u015f makinesi yerine Singer s\u00f6zc\u00fc\u011f\u00fc kullan\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.[\/vc_column_text][\/vc_column][\/vc_row][vc_row el_class=&#8221;innerItemContainer&#8221;][vc_column][eltd_section_title alignment=&#8221;left&#8221; title=&#8221;7#&#8221; title_font_size=&#8221;13&#8243;][vc_single_image image=&#8221;25408&#8243; img_size=&#8221;full&#8221; el_class=&#8221;innerImageContainer&#8221;][vc_column_text el_class=&#8221;innerText&#8221;]Amerikal\u0131 Helen Augusta Blanchard, 1873\u2019te zikzak diki\u015f makinesinin patentini ald\u0131\u011f\u0131 gibi, \u015fapka diki\u015f makinesi, cerrahi i\u011fneler ve diki\u015f makinelerinin di\u011fer aksamlar\u0131 i\u00e7in 28 icad\u0131n daha patentini alm\u0131\u015f ve diki\u015f makinesinin daha efektif \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131n\u0131 sa\u011flayacak ad\u0131mlar atm\u0131\u015ft\u0131r. Zikzak diki\u015f, bir diki\u015fin kenarlar\u0131n\u0131 kapatarak giysiyi daha sa\u011flam h\u00e2le getirmi\u015ftir.[\/vc_column_text][\/vc_column][\/vc_row][vc_row el_class=&#8221;innerItemContainer&#8221;][vc_column][eltd_section_title alignment=&#8221;left&#8221; title=&#8221;8#&#8221; title_font_size=&#8221;13&#8243;][vc_single_image image=&#8221;25409&#8243; img_size=&#8221;full&#8221; el_class=&#8221;innerImageContainer&#8221;][vc_column_text el_class=&#8221;innerText&#8221;]\u00dclkemizdeki ilk diki\u015f makinesi ise 1886\u2019da sat\u0131lan Singer marka makine olmu\u015ftur. Singer, 1904\u2019te ilk ma\u011fazas\u0131n\u0131, 1959\u2019da da fabrikas\u0131n\u0131 a\u00e7m\u0131\u015ft\u0131r. Hatta \u00fclkemizde bayilik a\u00e7\u0131p fatura kesen ilk yabanc\u0131 \u015firkettir. T\u00fcketicilerden izin alarak ak\u015famlar\u0131 ev ziyaretleri ger\u00e7ekle\u015ftirmi\u015f; \u00fcr\u00fcn tan\u0131t\u0131m\u0131 ve sat\u0131\u015f\u0131n\u0131 da bu y\u00f6ntemle sa\u011flayan yine ilk marka olmu\u015ftur.[\/vc_column_text][\/vc_column][\/vc_row]<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>[vc_row][vc_column][vc_column_text]G\u00fcn\u00fcm\u00fczde moda diye bir kavram varsa onun sayesinde var! Elle dikilen kuma\u015flar\u0131n ve k\u0131yafetlerin yerini seri \u00fcretim sayesinde ucuz ve ula\u015f\u0131labilir bir h\u00e2le d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcren ve zahmetsizce bir\u00e7ok farkl\u0131 \u00fcr\u00fcne ula\u015fmam\u0131z\u0131 sa\u011flayan diki\u015f makinelerinin tarihini yaz\u0131m\u0131zda okuyabilirsiniz.[\/vc_column_text][\/vc_column][\/vc_row][vc_row el_class=&#8221;innerItemContainer&#8221;][vc_column][eltd_section_title alignment=&#8221;left&#8221; title=&#8221;1#&#8221; title_font_size=&#8221;13&#8243;][vc_single_image image=&#8221;25402&#8243; img_size=&#8221;full&#8221; el_class=&#8221;innerImageContainer&#8221;][vc_column_text el_class=&#8221;innerText&#8221;]Hayvan kemikleri ve sinirleri kullan\u0131larak yap\u0131lan ilk diki\u015f aletlerinin tarihi, 20 bin [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":25401,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[3],"tags":[4438,220,78],"class_list":["post-25400","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-kultur-sanat","tag-dikis-makinesi","tag-kiyafet","tag-moda"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/soms.invekor.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/25400","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/soms.invekor.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/soms.invekor.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/soms.invekor.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/soms.invekor.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=25400"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/soms.invekor.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/25400\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/soms.invekor.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=25400"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/soms.invekor.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=25400"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/soms.invekor.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=25400"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}