Atatürk, tüm dünyada hakkında en fazla eser yazılan ilk 100 kişi arasında bulunuyor. Cumhuriyetimizin kurucusunu anlatmak için bugüne kadar 400’e yakın çalışma kaleme alınmış. Şüphesiz ki, dünyada yaşam devam ettiği sürece bu görkemli insanı anlatmak için de kitaplar yazılmaya devam edilecektir. Gelin, Kültür ve Yaşam sayfamızda Gazi Mustafa Kemal’in hayatında öne çıkan yılları tekrar hatırlayalım.
1881, Selanik’te doğduğu yıldı. Anne Zübeyde Hanım ve baba Ali Rıza Bey çocuklarına Mustafa adını verdiler. Beş kardeşi olmuştu Mustafa’nın; sırasıyla Fatma, Ömer, Ahmet, Naciye ve Makbule. Ne yazık ki dört kardeşi küçük yaşlarda hayatını kaybetti. Çocukluğunu ve gençlik yıllarının bir bölümünü üç katlı ve avlulu Koca Kasım Paşa Mahallesi’ndeki evde geçirdi.
1893, Selanik Mülkiye Rüştiyesine kaydolduktan sonra, annesinin karşı çıkmasına rağmen Selanik Askeri Rüştiyesine girmeye karar verdiği ve aslında geleceğini tayin ettiği yıl oldu. Sonraki yıllarda sıklıkla kullanacağı “Kemal” adını da buradaki matematik öğretmeni Yüzbaşı Üsküplü Mustafa Sabri Bey vermişti. Okuduğu askeri okulları Kurmay Yüzbaşı rütbesiyle 1905’te bitirdi.
1913, Sofya Askeri Ataşesi olduğu yıldı. Verilen kostümlü bir baloya yeniçeri kıyafetiyle katılarak bütün ilgiyi üstüne çektiği bilinir. İstanbul Merkez Kumandan Muavini Kazım Bey’e mektup yazmış, bu kostümleri müzeden alıp kendisine yollamasını talep etmişti.
1915, Yarbay Mustafa Kemal’in Çanakkale Savaşı sırasında Arıburnu’na çıkan düşman askerlerini durdurarak albaylığa yükseldiği ve Anafartalar’dan Kireçtepe’ye askeri zaferler kazandığı yıl oldu. Bundan sonraki her yıl bir başarısına, artırılan bir rütbeye denk gelir. Örneğin, 1916’da Kolordu Komutanlığına, 1917’de Ordu Komutanlıklarına, 1918’de Yıldırım Ordular Grubu Komutanlığına getirildi.
1919, 9. Ordu Müfettişliği görevi verilen Mustafa Kemal’in Bandırma Vapuru ile 19 Mayıs günü Samsun’a çıktığı yıldı. Kurtuluş Savaşı’nın fiili başlangıcı olarak kabul edilen bugün için “doğum günüm” demiştir ve 19 Mayıs 1881 kendisinin doğum tarihi kabul edilir.
1921, Büyük Millet Meclisi tarafından Başkomutanlık görevine getirildiği, aynı yıl Sakarya Meydan Muharebesi’ndeki başarısından dolayı mareşal rütbesi ve “Gazi” ünvanı aldığı yıl oldu. 1922’de ise Büyük Taarruz’u yönetmiş ve Başkomutanlık Meydan Muharebesi’ni kazanarak düşman işgaline son vermişti.
1923… Gazi Mustafa Kemal 28 Ekim akşamı Çankaya’da yaptığı toplantıda “Efendiler yarın cumhuriyeti ilan edeceğiz!” demişti. 29 Ekim 1923 günü Mecliste alkışlar ve “Yaşasın Cumhuriyet!” sesleri arasında cumhuriyeti ilan etti, aynı yıl Türkiye Cumhuriyeti’nin Cumhurbaşkanı olarak seçildi.
1934, Soyadı Kanunu’nun çıkarıldığı yıldı ve 1934’ün 24 Kasım’ında TBMM tarafından Gazi Mustafa Kemal’e oy birliği ile “Atatürk” soyadı verildi.
1938, Atatürk’ün hayata gözlerini yumduğu yıl oldu. 10 Kasım günü saat 9’u 5 geçe, Dolmabahçe Sarayı’nda son nefesini verdi. Naaşı 20 Kasım günü büyük bir tören, ülkemizden ve dünyadan büyük bir katılım ve gözyaşları içinde Ankara’ya, geçici istirahatgâhı olacak Ankara Etnografya Müzesinde uğurlandı. 15 yıl sonra, yani 10 Kasım 1953 günü, Anıtkabir’deki ebedi istirahatgâhına defnedildi.